آهن برای ساختن هموگلوبین لازم است. وقتی ذخیره‌ی آهن بدن کم شود، ابتدا فریتین پایین می‌آید و اگر کمبود ادامه پیدا کند، هموگلوبین هم کاهش می‌یابد و کم‌خونی فقر آهن ایجاد می‌شود. بانوان در سنین باروری، باردارها، کودکان در حال رشد، گیاه‌خواران و افرادی که خونریزی گوارشی دارند بیشتر در معرض فقر آهن هستند.
علائم
- خستگی، ضعف و کاهش تمرکز
- رنگ‌پریدگی
- تنگی نفس و تپش قلب با فعالیت
- ریزش مو و شکنندگی ناخن
- تمایل به خوردن یخ یا خاک (پیکا)
- سندرم پای بی‌قرار
آزمایش‌های فقر آهن
- فریتین: مهم‌ترین شاخص ذخیره‌ی آهن. فریتین پایین تقریباً همیشه به معنای کمبود آهن است. فریتین در التهاب و عفونت بالا می‌رود، پس فریتین طبیعی همیشه کمبود آهن را رد نمی‌کند.
- آهن سرم: مقدار آهن در گردش خون؛ در طول روز و پس از غذا تغییر می‌کند و به‌تنهایی کافی نیست.
- TIBC: ظرفیت اتصال آهن؛ در فقر آهن معمولاً بالا می‌رود.
- درصد اشباع ترانسفرین: نسبت آهن به TIBC؛ در فقر آهن کم می‌شود.
- CBC: هموگلوبین، MCV و RDW. در فقر آهن معمولاً MCV پایین و RDW بالاست.
فقر آهن یا تالاسمی مینور؟
هر دو گلبول‌های قرمز کوچک (MCV پایین) دارند. در تالاسمی مینور، فریتین معمولاً طبیعی و تعداد گلبول‌های قرمز نسبتاً بالاست. تشخیص قطعی تالاسمی با الکتروفورز هموگلوبین است. مصرف خودسرانه‌ی قرص آهن در تالاسمی مینور فایده‌ای ندارد و می‌تواند مضر باشد.
آمادگی
- بهتر است نمونه صبح و ناشتا گرفته شود، چون آهن سرم بعد از غذا و در طول روز تغییر می‌کند.
- اگر قرص آهن مصرف می‌کنید، ۲۴ ساعت قبل از آزمایش با هماهنگی پزشک آن را نخورید.
محدوده‌ی طبیعی هر آزمایش به روش و کیت آزمایشگاه بستگی دارد؛ همیشه با محدوده‌ی مرجعی که روی برگه‌ی جواب نوشته شده مقایسه کنید.
درباره‌ی تغذیه در کم‌خونی فقر آهن هم بخوانید.
برای اطلاع از شرایط آمادگی، هزینه و زمان جوابدهی با پذیرش تماس بگیرید: ۰۲۱۸۸۶۳۸۷۶۵. نوبت آنلاین | نمونه‌گیری در منزل
این مطلب برای آگاهی عمومی است و جایگزین مشورت با پزشک نیست.