CBC (Complete Blood Count) یا «شمارش کامل خون» تقریباً در همه‌ی چکاپ‌ها درخواست می‌شود. این آزمایش تعداد و ویژگی‌های سه گروه اصلی سلول‌های خون را بررسی می‌کند: گلبول‌های قرمز که اکسیژن‌رسانی می‌کنند، گلبول‌های سفید که از بدن در برابر عفونت دفاع می‌کنند، و پلاکت‌ها که در انعقاد خون نقش دارند.
گلبول‌های قرمز و شاخص‌های آن
- RBC: تعداد گلبول‌های قرمز.
- هموگلوبین (Hb): پروتئین حمل اکسیژن؛ کم بودن آن مهم‌ترین نشانه‌ی کم‌خونی است.
- هماتوکریت (Hct): درصد حجم خون که از گلبول‌های قرمز تشکیل شده است.
- MCV: اندازه‌ی متوسط گلبول قرمز. MCV پایین بیشتر در فقر آهن و تالاسمی مینور دیده می‌شود و MCV بالا در کمبود ویتامین B12 یا اسید فولیک.
- MCH و MCHC: مقدار و غلظت هموگلوبین در هر گلبول قرمز.
- RDW: میزان تفاوت اندازه‌ی گلبول‌های قرمز با هم؛ بالا بودن آن در فقر آهن شایع است.
گلبول‌های سفید (WBC)
افزایش گلبول‌های سفید معمولاً در عفونت‌ها، التهاب، استرس شدید یا مصرف برخی داروها (مثل کورتون) دیده می‌شود. کاهش آن ممکن است در برخی عفونت‌های ویروسی، مصرف بعضی داروها یا اختلالات مغز استخوان رخ دهد. در قسمت «افتراقی» درصد انواع گلبول‌های سفید نوشته می‌شود:
- نوتروفیل: بیشتر در عفونت‌های باکتریایی بالا می‌رود.
- لنفوسیت: بیشتر در عفونت‌های ویروسی بالا می‌رود.
- ائوزینوفیل: در حساسیت‌ها و عفونت‌های انگلی افزایش می‌یابد.
- مونوسیت و بازوفیل: تغییراتشان معمولاً در کنار سایر یافته‌ها تفسیر می‌شود.
پلاکت (PLT)
پلاکت کم ممکن است خطر کبودی و خونریزی را بالا ببرد و پلاکت زیاد در التهاب، فقر آهن یا برخی بیماری‌های خونی دیده می‌شود. MPV اندازه‌ی متوسط پلاکت‌هاست.
آمادگی
- برای CBC ناشتایی لازم نیست؛ اما اگر هم‌زمان آزمایش قند یا چربی دارید، شرایط ناشتایی را رعایت کنید.
- ورزش شدید و استرس درست قبل از نمونه‌گیری می‌تواند گلبول‌های سفید را کمی بالا ببرد.
محدوده‌ی طبیعی هر آزمایش به روش و کیت آزمایشگاه بستگی دارد؛ همیشه با محدوده‌ی مرجعی که روی برگه‌ی جواب نوشته شده مقایسه کنید. یک عدد کمی بالاتر یا پایین‌تر از محدوده به‌تنهایی معنای بیماری ندارد و تفسیر نهایی با پزشک است.
برای بررسی کم‌خونی، آزمایش‌های فقر آهن را هم بخوانید.
برای اطلاع از شرایط آمادگی، هزینه و زمان جوابدهی با پذیرش تماس بگیرید: ۰۲۱۸۸۶۳۸۷۶۵. نوبت آنلاین | نمونه‌گیری در منزل
این مطلب برای آگاهی عمومی است و جایگزین مشورت با پزشک نیست.